Gast
Hallo,
ik ben op zoek naar een manier om de filmkorrel van 400 ASA-films zo goed mogelijk tot zijn recht te laten komen. De afdrukken moeten later eventueel worden geliteerd. Hebben jullie ideeën?
Daarom mijn vragen:
Welke films zijn bijzonder geschikt? Kodak Tri-X? Plus-X? HP-5?
Wat vinden jullie ervan om de film 2-3 stops onderbelicht te maken en vervolgens tijdens de ontwikkeling te pushen?
Welke ontwikkelaars (combinaties) zijn daarvoor geschikt?
Hartelijk dank voor jullie suggesties
Groeten
Holger
huehnerhose
Hallo!
Nou, dat was ook ooit mijn doel en ik ben daar behoorlijk in doorgeschoten. Ik heb een Delta 3200 ontwikkeld in RODINAL 1+50. Daarbij heb ik de film ongeveer 1/3 stop onderbelicht, dus eigenlijk gepusht. Door de RODINAL en de zeer lichtgevoelige film komt de korrel heel duidelijk naar voren – is dat op de een of andere manier niet meer mooi?
Ik stuur je een voorbeeldfoto mee, het is een 12x18 afdruk.
Rock – Delta-voorbeeld
Voor de rest is het idee van pushen naar mijn mening juist. Daarmee krijg je de korrel heel goed naar voren. Ik heb het heel fijn voor elkaar gekregen met een Fuji Neopan
400
(een 1600, geen 400)
in Ilfosol:
It's Rainig - Neopan-voorbeeld
Alleen geen fijnkorrelontwikkelaar, maar ik denk dat je daar zelf ook al op bent gekomen.
Groeten
Sebastian
Toevoeging: Ik bedenk me net dat toen ik de winkel binnenkwam met de wens voor een koninklijke aangelegenheid, men me de Delta afraadde en me een Neopan 1600 aanraadde. De foto waarvan ik zei dat die met de 400 was gemaakt, was de 1600! Reden waarom niet de Delta: platte kristallen zien er "vreemd" uit als ze enorm worden vergroot. De Delta-foto ziet er erg hoekig uit, dus de korrels lijken meer op zand op de negatieftafel. Bij de Neopan is dat op de een of andere manier "harmonischer" – "zachter".
Gast
Hallo Holger
De Kodak TriX 320 ASA heeft een heel mooie korrel. De belichting vindt plaats op 250 ASA in RODINAL 1:25 gedurende 6:15 min.
De HP5+ heeft ook een heel mooie korrel, maar ik vind de Kodak toch mooier. Ik zou de TriX niet op meer dan ongeveer 800 ASA belichten.
Wat spreekt er tegen een Kodak 3200 of Delta 3200? Daar heb je pas echt korrel! En bij de Kodak ook nog eens een heel mooie.
@ Sebastian: Ik dacht altijd dat RODINAL een fijnkorrelontwikkelaar was!
Veel licht
Andreas
Gast
@andreas
[Ik dacht altijd dat RODINAL een fijnkorrelontwikkelaar was!]
Er is niet veel zekerheid in deze wereld, maar dit is er wel: dit is geen RODINAL.
@holger
Vergeet het afdrukken niet. Ik heb hier de beste korrelaccentuering bereikt met een puntlichtbron. Dat wil zeggen: een Lumiled Royal Blue van 5 watt in een Durst 138. Die heeft een afbeelding van ca. 18x24 mm van een PlusX in Neofin-blauw gerasterd, alsof er een korrelrasterfolie is gebruikt.
Groeten
Martin
RomanJRohleder
Andreas,
>Wat is er mis met een Kodak 3200 of Delta 3200? Die hebben echt een mooie korrel!
Ja.
>En die van Kodak is ook erg mooi.
Ik weet het niet; ik heb eeuwen geleden eens 40 stuks TMZp3200 voor een habbekrats opgeslagen en vorige week eindelijk sensitometrisch ingewerkt - A49 1+1 is daar helemaal niets (sterft na 20 min en komt niet boven een CI van 0,52 of 0,53 uit > ongeschikt om af te drukken, hooguit om te scannen), bij EI800 komt hij in FX39 en HC110 met zeer prominente korrel naar voren.
De korrel werkt als een sluier, als een masker voor het eigenlijke beeld; als een net dat over het papier is gespannen, homogene vlakken lijken verscheurd.
>goed licht
>
>Andreas
Roman
SimonWeber
Ik vind de korrel er best mooi uitzien. Hier is mijn voorbeeld van HP5+ opgevoerd naar 1600 ASA, ontwikkeld in Ilford ID-11 (lijkt erg op Kodak D-76).
HP51600ID11
Met RODINAL heb ik dit nog niet geprobeerd.
Maar ik dacht in het algemeen dat Delta-films niet zo goed reageren op RODINAL. (?)
Groeten
Simon
Roman
Roman,
daar moet ik je heel duidelijk tegenspreken – TMax P3200 bij ISO 3200, in A49 1+1 (20 °C, zo’n 23–25 min.) is een droomcombinatie, ik heb nu echt bijna alle 'snelle' films en ontwikkelaars uitgebreid getest, en niets komt ook maar in de buurt van deze combinatie (oké, misschien XTOL, met de gebruikelijke ongemakken – trefwoord: geen 1-literverpakking, 'sudden death', of Kodak TMax-ontwikkelaar – maar peperduur). _Voor deze gevoeligheidsklasse_ goede schaduwweergave, zeer mooie, scherpe korrel (die eruitziet zoals TMax-korrel er nu eenmaal uitziet...), en wel zowel bij het scannen als bij het afdrukken.
Misschien was je TMZ al overbelicht (is in dat opzicht immers wat gevoeliger...)?
Wat betreft de oorspronkelijke vraag: ik zou hier een 400-film NIET pushen – dat geeft weliswaar (als gevolg van de overontwikkeling) een grover korrel, maar ook zeer harde negatieven, die dan zacht moeten worden afgedrukt – en afdrukken met zachte gradaties levert nu eenmaal een vager, zachter korrel op; in plaats daarvan: liever normaal belichten, maar overontwikkelen (bij voorkeur in RODINAL – zo doet hij het – met TriX – ook Ralph Gibson, en een scherp, grof korrel is tenslotte zijn 'handelsmerk'...); dat levert dan negatieven op met een normale gradatie, maar met een hogere dichtheid (= langere belichtingstijd nodig), die je dan ook harder kunt afdrukken, wat nu juist een basisvoorwaarde is voor echt scherp, duidelijk afgebakende korrel.
Roman (el otro)
RomanJRohleder
Roman,
>daar moet ik je heel duidelijk in tegenspraak spreken
Dat wist ik al van tevoren en schreef ik ook juist vanuit die wetenschap. ;-)
> - TMax P3200 bij EI 3200, in A49 1+1 (20 °C, zo’n 23 - 25 min.) is een >droomcombinatie, ik heb nu echt bijna alle 'snelle' films en >ontwikkelaars uitgebreid getest, niets komt ook >maar enigszins in de buurt van deze combinatie
Ik weet dat je tevreden bent en heb het daarom ook geprobeerd – onder andere in Praag heb ik het uitgeprobeerd en werd beloond met blanke schaduwen en wazige korrel. De negatieven zijn verdomd dun, ze laten zich redelijk scannen, maar in de fotowinkel is hier niets meer mee te doen.
A49 blijft ook in de toekomst in de gifkast; voor noodgevallen, maar niet voor normaal gebruik.
In december heb ik spontaan met een restje van 0,5 l door Impex gesponsorde A49 uit Steinkimmen nog een sensitometrische reeks gemaakt – ik kan de curven er graag eens bij zoeken –, het resultaat was dat er tussen 20 en 25 min – bij 20 °C, 30 s door, daarna 3x om de 30 s gekanteld –
er praktisch niets meer gebeurde, de curven waren bijna identiek; er vond simpelweg geen noemenswaardige ontwikkeling meer plaats en de bereikte gamma is nauwelijks voldoende voor mijn condensor, laat staan voor kleurmengsystemen met softfocus.
Edit:
Hier zijn de curven, net uitgeprint, ik moet de gammawaarden nog opzoeken. Vreemd dat de 25-minuten-curve plotseling een daling vertoont en qua dichtheid onder de 20-minuten-curve ligt. Pogingen tot verklaring zijn welkom.
http://rjr.blafh.de/sensitometrie/TMZp3200.gif
De combinatie werkt voor jou – ik heb immers resultaten daarvan op je site gezien, maar weet niet hoeveel moeite je hebt gedaan bij het afdrukken –, voor mij zeker niet, sorry.
>Misschien was je TMZ al overbelicht (die is in dat opzicht wat >gevoeliger...)?
Oehm, zeker, hij is oud, heeft een achtergrondnevel in het bereik van 0,5logD... maar precies deze partij heb je ook wel eens gebruikt, ik had je toch 10 stuks gegeven. ;-)
Tschoe, Roman
SamuliSchielke
Hallo Holger,
als je later toch lith-prints van de negatieven wilt maken, is het niet nodig om de korrel door de filmontwikkeling te beïnvloeden, aangezien de zwarttinten van lith-prints sowieso korrelig zijn en de papierkorrel van lith-prints weinig te maken heeft met de filmkorrel. De filmkorrel heeft in de lith-print vooral invloed op de hoge lichten. Persoonlijk geef ik de voorkeur aan korrelige schaduwen en fijn getekende hoge lichten, maar dat is natuurlijk een kwestie van smaak. Afhankelijk van het papier en de ontwikkeloplossing varieert de korrel van subtiel tot extreem. Neutraal getinte papieren zijn over het algemeen korreliger (maar ook moeilijker te lith-printen) dan warm getinte papieren. De korrel kan bovendien worden beïnvloed door de verhouding tussen de A- en B-oplossing.
Voorbeelden hier:
http://www.fotoimpex.de/forum/index.php?ac...y&cmd=si&img=75
http://www.fotoimpex.de/forum/index.php?ac...y&cmd=si&img=74
http://www.fotoimpex.de/forum/index.php?ac...y&cmd=si&img=73
Samuli
Gast
@ Andreas, Roman. De keuze voor de 3200 ligt voor de hand, maar is niet altijd zonder veel moeite uitvoerbaar (bijvoorbeeld wanneer bij een bepaalde belichtingssituatie een gewenste geringe scherptediepte moet worden gerealiseerd, of bij flitsfotografie vanwege de flitssynchronisatie, enz.)
Ik denk dat ik de Tri-X 320 eens ga uitproberen.
@Roman. Heb je aanwijzingen hoe sterk de film in RODINAL overontwikkeld moet of kan worden?
Groeten en hartelijk dank aan iedereen voor de feedback.
Holger
Roman
Hallo!
Sorry, ik kan je helaas geen exacte tijden noemen – ik zou de oorspronkelijke tijd met zo’n 30 tot 50% verlengen – dat zou al een aanzienlijk grotere korrel moeten opleveren, zonder dat de negatieven onbruikbaar worden.
Roman
GerdK
Hallo Holger,
Ik heb met succes oude APX400 (met dezelfde belichting als 27 DIN/400 ASA) gebruikt en deze in RODINAL ontwikkeld. De korrel is mooi. Maar ik weet niet waar je die oude APX400 nu nog kunt vinden.
Hier is een voorbeeld:
http://www.fotoimpex.de/forum/index.php?ac...y&cmd=si&img=76
Tot ziens, Gerd
Roman
Gerd,
Wauw, echt gaaf! Ik dacht ook meteen aan de APX400 – maar daar zijn alleen nog maar restanten van. Fortepan is ook echt de allerbeste (ongeacht de gevoeligheid – de 200 is al beter dan de meeste andere 400’s).
Gast
Hallo,
ja, Fortepan 400 is goed :) , het beste met een papieren ontwikkelaar (nogmaals verdunnen in een verhouding van 1:2 - 1:3), 5 minuten laten werken en goed belichten tot ongeveer 23-24 DIN; dan is zelfs een contactafdruk waarschijnlijk niet korrelvrij.
Oleksander
Gast
Hallo Roman en Alexander,
Ik heb de Fomapan Action 400 eens geprobeerd in 35 mm (emulsie 002215 3; 11/2005) (RODINAL 1+25). Ik was erg teleurgesteld. Er zat veel ruimte tussen de filmfiguren en alles was op de een of andere manier onscherp. Deze film gebruik ik dus nooit meer.
Maar smaken verschillen. Wie de film wel goed vindt, mag graag schrijven bij welk motief en indien mogelijk een voorbeeldfoto geven.
Nieuwsgierig, Gerd
Roman
Hallo Gerd,
we hadden het hier over FORTEpan (dus die uit Hongarije), niet over FOMApan uit Tsjechië – dat zijn totaal verschillende films!
Ik vind de Fomapan helemaal niet slecht, maar ook niet bijzonder geweldig – mits je hem goed belicht, en met RODINAL haal je niet meer dan EI 160, zelfs met ontwikkelaars die de gevoeligheid goed benutten komt hij nauwelijks boven de 250 – 320 uit – maar dan wordt hij wel heel mooi en vind ik hem persoonlijk bijvoorbeeld voor portretten best goed.
De Fortepan 200 ligt technologisch gezien waarschijnlijk 30 jaar achter op de Fomapan (de Foma stamt uit dezelfde generatie als APX en dergelijke, de Forte komt meer overeen met oude Kodak-films uit het midden van de vorige eeuw), en is (sinds het verdwijnen van APX400) nu definitief de beste film in zijn gevoeligheidsklasse. Zelfs bij afdrukken van 18x18 cm van een 6x6 cm MF-negatief met de 200 Fortepan is al een zeer duidelijke korrel te zien.
In zoverre zou ik hem aanbevelen als je specifiek op zoek bent naar een grove korrel, anders zou hij vanwege de lage gevoeligheid en de stijve drager noch mijn eerste, noch mijn tweede, derde of vierde keuze zijn... :)
Roman
GerdK
Hallo Roman,
daar zat de kneep. Citaat:
> Mits je hem goed belicht, en met RODINAL zit er niet meer dan EI 160 in, zelfs met
> ontwikkelaars die de gevoeligheid goed benutten komt hij nauwelijks boven de 250 - 320 uit - maar dan wordt hij
> met een fijne korrel & dat bevalt mij persoonlijk bijvoorbeeld voor portretten best goed.
Helaas heb ik de 27 DIN geloofd die erop staat. Dat er een DIN-tje ontbreekt, is normaal, maar dat het zo extreem is, is toch wel brutaal.
Bedankt voor je correctie.
Tot ziens, Gerd
RomanJRohleder
Gerd,
>Helaas heb ik geloofd wat er op de 27 DIN-normen staat. Dat er een >DIN-norm ontbreekt, is normaal, maar dat het zo extreem is, is toch wel brutaal.
Nee, dat is het niet. Het is gewoon een kwestie van standaardisatie en de discrepantie tussen laboratoriumomstandigheden en de omgeving. Fysica en scheikunde, kortom.
Als je je niet in het materiaal wilt verdiepen, mag je geen hogere eisen aan het resultaat stellen dan het alledaagse.
>Tot ziens, Gerd
Roman
GerdK
Als je je niet in het materiaal wilt verdiepen, mag je geen hogere eisen aan het resultaat stellen dan wat er standaard wordt geleverd.
Roman
[right][post="5864"]<{POST_SNAPBACK}>[/post][/right]
Hallo Roman,
dat is zeker waar. Maar het is ook zo dat de fabrikant er is voor de klant en niet andersom. De fabrikant wil geld verdienen en de klant verwacht daarvoor een product dat aan zijn verwachtingen voldoet. Welnu, het voldoet niet aan mijn verwachtingen dat een film (Fomapan Action 400) bij de aangegeven gevoeligheid veel grover van korrel is dan films van de concurrentie.
Als met een beproefde, veelgebruikte standaardontwikkelaar zoals RODINAL 60% minder gevoeligheid wordt bereikt – ik geloof je cijfers – dan hoort dat in het gegevensblad of op de verpakking te staan, anders is dat misleiding van de klant. Ik fotografeer beelden en geen willekeurige lichtbronnen zoals die voor de DIN-ijking worden gebruikt.
Conclusie: ik moet op de fabrikant kunnen vertrouwen en met zijn specificaties een gemiddeld resultaat kunnen behalen. Als ik meer wil – dat wil zeggen een uitstekend resultaat – moet ik het testen, daar geef ik je gelijk in. De fabrikant met wiens specificaties ik een ondermaats resultaat behaal, is voor mij ten dode opgeschreven.
Ik wens je een fijne dag,
Gerd
PhilippReichmuth
Hallo Gerd,
Dit voldoet niet aan mijn verwachtingen, omdat een film (Fomapan Action 400) bij de aangegeven gevoeligheid veel grover van korrel is dan films van de concurrentie.
Dat hangt volgens mij ook af van de vergelijkingsvoorbeelden. Dan bevindt de Foma zich al in een ander segment dan de HP5, ook qua prijs, en in vergelijking met vlakkristalfilms waarschijnlijk sowieso.
Als met een beproefde, veelgebruikte standaardontwikkelaar zoals RODINAL 60% minder gevoeligheid wordt bereikt – ik geloof je cijfers – dan hoort dat in het gegevensblad of op de verpakking te staan, anders is dat misleiding van de klant.
Hm, doen andere fabrikanten dat dan? Ik heb me bijvoorbeeld, toen ik Delta 3200 gebruikte, in het begin ook altijd verbaasd over foto's met onderbelichting.
Foma-films zijn blijkbaar over het algemeen iets minder gevoelig dan aangegeven, maar dan komen ze wel mooi uit. Als je de gevoeligheid nodig hebt, had Foma vroeger een 800'er (wat is daar eigenlijk van geworden?) en in geval van twijfel ben je dan waarschijnlijk beter af met HP5.
Afgezien daarvan zijn er, als je je aan de prijs stoort, ook alternatieven voor RODINAL :) Zelf gebruik ik inmiddels vrij veel ADX A+B en ben daar redelijk tevreden mee, in ieder geval als ik niet het allerlaatste beetje gevoeligheid nodig heb (en Foma 400 levert volgens het gegevensblad 250 ASA :D).
Philipp
