Wat een ellende, dat is het geval als je film hebt met strepen, gaatjes of stukken zonder emulsie, een totaal verkeerde gradatie, zonder bescherming tegen lichtverspreiding of een bekraste emulsie.
Film met gaatjes enz. heb ik in ieder geval nog niet meegemaakt, evenmin als grove fouten in de gevoeligheid van de film, die zwaarder zouden wegen dan mijn eigen onnauwkeurigheid bij het ontwikkelen.
Wat ik inmiddels twee keer heb gehad, waren Foma-rolfilms met film die aan de verkeerde kant was geplakt (beide uit dezelfde partij). Dan sta je daar maar stom te kijken als je via het kijkvenstertje aan de achterkant kijkt.
Zwart-witmaterialen zijn in wezen eenvoudig te produceren. Als je als fotograaf in de 19e eeuw je glasplaten zelf in de kelder kon coaten, dan is het in de 21e eeuw waarschijnlijk mogelijk om de materialen in kleinschalige productie te vervaardigen. De knowhow blijft immers behouden. Door de lagere hoeveelheden gaat hooguit een beetje consistentie in de parameters verloren. Maar dat zijn allemaal effecten waarmee je als fotograaf "vroeger" waarschijnlijk ook moest leven en op de een of andere manier hebt leren omgaan. De markt is in de amateur- of kunstenaarssector voorlopig nog aanwezig; zonder nu cijfers te kunnen presenteren, heb ik de indruk dat de krimpfase hier over het algemeen voorbij is. Ik heb bijvoorbeeld pas nu mijn donkerkamer ingericht, toen ik het me kon veroorloven vanwege de gedaalde prijzen van apparatuur. Nu krijgt bijvoorbeeld Meopta van mij voor accessoires het geld dat ze misgelopen zijn aan mijn tweedehands vergroter.
Mensen zullen net zo min stoppen met zwart-witfotografie als ze in 1890 zijn gestopt met het schilderen van foto's. Je kunt ook nog steeds kleuren krijgen. Geen reden om in cultuurpessimisme te vervallen.
Zeg eens, wil je zeggen dat ik drink en niet weet wat ik schrijf, of dat ik het niet serieus neem en liever over films schrijf, of wil je de USSR terug?
Er zijn best veel mensen die dat terug willen. Met mijn schoonvader bijvoorbeeld, die trouwens net zo fel is als jij, heb ik daar al uitgebreide discussies over gehad. Ik kan hem ook heel goed begrijpen. De winst aan vrijheid die de mensen daar in de dorpen in Oost-Oekraïne in de praktijk hadden, blijft beperkt, vooral in vergelijking met de economische neergang. Ik wil niet klagen, zijn dochter heeft tenslotte in (West-)Duitsland kunnen studeren.