Gast
Hoi allemaal,
kan iemand van jullie mij uitleggen wat er zo bijzonder is aan een splitbelichting?
Verschillende experts beweren dat je hiermee (bijvoorbeeld door harde nabelichting) een gebogen of geknikte gradatielijn kunt creëren.
Aangezien ik er tot nu toe vanuit ben gegaan dat de resulterende gradatie altijd afhankelijk is van de verhoudingen van de lichthoeveelheden (integraal, dus tijd maal lichtsterkte) van blauw en groen licht, waarom is een (in dit geval blauwe) nabelichting dan iets anders dan het gebruik van een ander filter???
Of, als dat klopt, hoe ontstaan er dan überhaupt rechte gradaties behalve 00 en 5? Krijg ik met een blauw/groene lichtbron überhaupt rechte tussenliggende gradaties?????
Alvast bedankt voor de uitleg,
Martin :D
Urnes
Hallo Martin,
Ik ga nu gewoon even aan de slag met gradatiecurves en groen en blauw licht. Ik heb een foto die op niveau 3 vrijwel perfect belicht is. Alleen de lucht zou wel wat extra belichting kunnen gebruiken. Dat is echter lastig, omdat er nog een paar bomen in de lucht uitsteken. Dus belicht ik de hele foto op niveau 0 nog iets extra. Bij graad 0 neemt de dichtheid eerst toe in de lichte gebieden (de lucht), terwijl er in de donkere gebieden simpelweg niets gebeurt, omdat die al donker zijn. Op die manier bespaar ik mezelf het omslachtige maskeren van mijn bomen die in de lucht steken. Mocht ik toch een onaangename toename van de schaduwen constateren, dan zet ik de belichtingstijd bij graad 3 gewoon een beetje terug. Er zijn echter enkele boeken die dit onderwerp min of meer uitputtend behandelen. Als je de titels wilt hebben, laat het me dan even weten.
Groeten, Sven.
Gast
Oké!
Ik neem aan dat de oude Ansel (de positieve) er niet bij is, toch?
Alvast bedankt
Martin
Gast
gruebelgruebel, :D
Nu hebben jullie me in de war gebracht. Kan ik de twee belichtingen dan niet gewoon vervangen door ÉÉN belichting met een filter dat het gemiddelde weergeeft? (Zoals dat bijvoorbeeld met een kleurmengkop denkbaar is ... of niet?)
Groeten, Claus
Urnes
Hallo Martin,
Nee, dat staat niet in Adams’ positief boek. Hij werkte immers met het zonesysteem en dus alleen met papier met een vaste gradatie. Dat staat ook in het boek Workshop van Andreas Weidner.
Wat betreft de splittgrade heb ik twee boeken gevonden:
Workshop Monochrom van Worobiec/Spence, uitgegeven door Augustusverlag.
Daar wordt in het algemene voorwoord op drie of vier pagina's aandacht besteed aan splittgrade. Verder is het een zeer goed boek over alternatieve afdruk- en ontwikkelingsmethoden.
En:
Larry Bartlett’s Photografie Printing Workshop
(in het Duits heet het volgens mij Workshop Schwarz-Weiss Fotografie; ik had destijds de Engelse uitgave vrij goedkoop kunnen bemachtigen en voor de vertaling heb ik alleen een Duits exemplaar waaruit de titel niet blijkt)
Moet ook van Augustusverlag zijn.
Daar staan twee pagina's over splittgrade. Het is echter meer een boek over het thema 'hoe krijg ik een goede afdruk met nabelichting' en verder bestaat het uit vrij veel voorbeeldfoto's, waarbij wordt uitgelegd hoe deze worden uitgewerkt en daar wordt dan ook vaak over splittgrade gesproken.
Hallo Claus,
je kunt het filter niet middelen, omdat je voor elke gradatie verschillende belichtingstijden hebt of soms slechts gedeeltelijk in het ene of het andere gebied werkt. Het bedrijf Heiland heeft een splitgradatiekop ontwikkeld, waarbij waarschijnlijk alleen met graad 5 en graad 0 wordt belicht, en Mirko heeft in zijn catalogus altijd geschreven dat vrijwel iedereen daarmee fine art prints zou kunnen maken.
Groeten, Sven.
Gast
Hoi Sven,
Ik heb Worobiec/Spence, maar daar staat geen antwoord op de vraag in. Ik moet eens op zoek gaan naar Bartlett.
Ik begrijp namelijk ook niet precies wat Claus vraagt. Volgens Mirko (www.splitgrade.de) zijn er op VC-papier twee emulsies aangebracht: één blauwgevoelige en harde emulsie, en één groengevoelige en zachte emulsie. Met een filter doe ik ook niets anders dan de blauwe en groene componenten veranderen. Aangezien de dichtheid van de emulsie afhangt van de integraal van het licht (het beeld wordt immers niet harder of zachter door te dimmen en de belichtingstijd te verlengen).
Ofwel gedraagt het papier zich bijna ideaal, maar dan zou ik nooit een rechte gradatie krijgen, behalve bij heel hard en heel zacht.
Of de tussenliggende kleuren (geel) hebben invloed, dan zou ik alleen met een opaalbol, maar niet met de splitgrade rechte tussengradaties moeten krijgen; met de splitgrade zouden bijna alle gradaties geknikt moeten zijn. Aangezien ik voor Kerstmis leds heb besteld, dus een heel strikte splitlichtbron wil bouwen, blijft de vraag: krijg ik daarmee ooit een rechte 2??
Eens kijken wat ik eruit krijg.
Groeten
Martin
Eens kijken waar ik duidelijkheid krijg.
Gast
Multigrade-papier bestaat uit emulsies die gevoelig zijn voor licht van verschillende golflengten (dus verschillende kleuren). Het maakt daarbij niet uit of deze verschillende golflengten tegelijkertijd (zoals bijv. bij filter nr. 3) of achtereenvolgens (bij splitbelichting met 0 en 5) invallen.
In zoverre is er zonder afschaduwen en nabelichten geen verschil in het resultaat tussen een enkele belichting met een gemiddelde gradatie en een overeenkomstige splitbelichting.
Maar:
- Je kunt met splitbelichting natuurlijk ook 'onregelmatige' gradaties instellen, zoals 3,76 (dat kan echter ook met een kleurkop of Vario-module).
- Bij de enkelvoudige belichtingen met 0 en 5 kan men selectief verschillende gebieden donkerder maken/opbelichten en zo een beeld verkrijgen dat in verschillende gebieden verschillende gradaties vertoont. Men kan natuurlijk ook bijvoorbeeld bij een beeld dat met grad. 2 basisbelicht is, deelgebieden nogmaals met grad. 4 opbelichten. Dat is dan echter al bijna splitgradaties, alleen met minder 'zuivere' golflengten.
- Het gebruik van alleen 0 en 5 kan bij sommige motieven helpen om doelgerichter naar het eindresultaat toe te werken, omdat men beter ziet welke gebieden hard of zacht moeten worden overbelicht of afgeschermd.
Al met al is splitgrade (handmatig of met Heiland) dus 'slechts' een andere, systematischere methode om tot een resultaat te komen dat men met veel proberen ook op een andere manier zou kunnen bereiken.
Groeten, Jens
Gast
[FONT=Arial]
Een gebogen of geknikte gradatiecurve heb ik altijd in een andere context begrepen:
Door middel van filtering – of het nu gaat om een kleurmengkop, een condensor of een led (welke kleur dan?) met filters – kan ik, afhankelijk van het papier, de gradatiecurves kiezen; sommigen noemen dat ‘verschuiven’. Dat komt met splitgrade (basisbelichting één keer heel zacht + één keer heel hard) eigenlijk(!) op hetzelfde neer. Maar sommigen zweren bij het achtereenvolgens belichten; er zou een beter gedefinieerd/beter contrastbereik zijn. Dat heb ik bij het testen ook heel duidelijk gezien – en de volgende dag kon ik de twee afdrukken niet uit elkaar houden. :blink:
Maar als met splitgrade het nabelichten met een hardere of zachtere gradatie wordt bedoeld, beïnvloed je de vorm van de curve inderdaad enorm! Als je je een voorbeeldige S-curve voorstelt (bij een normale afdruk), heb je een relatief vlakke schouder in de hoge lichten. Maar als je bijvoorbeeld een saaie bewolkte lucht dramatischer nabelicht met twee gradaties meer, verhoog je precies (en alleen in dit deel van de curve) het contrast in de anders vlakke schouder. Dat is ook niet te bereiken met kromme filterwaarden. Ook manipulatie met twee ontwikkelbaden is niet hetzelfde, ook al is het dezelfde richting.
Zo heb ik het mezelf uitgelegd. Misschien klopt het.
Mijn favoriete boek hierover is "The Variable Contrast Printing Manual" van Steve Anchell. Van hem is bij FOTOIMPEX ook het "darkroom cookbook" verkrijgbaar.
Anchell maakt onderscheid tussen "Multiple-Filter Techniques" en "Split Printing"
