Rolf-Werner
Właśnie znalazłem podczas przeglądania: z tego, co przeczytałem tutaj w ostatnich tygodniach na ten temat, wydaje się, że teksty zostały zamienione miejscami:
€
Filtr pomarańczowy:
Filtr zamienny do lampy ciemniowej Kaiser. Multigrade, do papierów o zmiennej gradacji i papierów czarno-białych o stałej gradacji.
€
Znajduje się tutaj:
http://www.fotoimpex.de/shop/fotolabor/kaiser-dunkelkammerlampen-filter-orange-9x12-cm.html
€
€
Filtr czerwony:
Czerwony, do filmów i papierów ortochromatycznych, materiałów lith-print i liniowych oraz papierów czarno-białych o stałej gradacji. Zapasowy filtr czerwony do lampy ciemniowej Kaiser.
€
Znajduje się tutaj:
http://www.fotoimpex.de/shop/fotolabor/kaiser-dunkelkammerlampen-filter-rot-9x12-cm.html
€
Więc jak to w końcu jest? :)? Myślę, że do papierów o zmiennej gradacji (szczególnie Foma) musi być czerwony, a do papierów o stałej gradacji pomarańczowy?
€
A skoro już jesteśmy przy tym temacie, jakie macie doświadczenia z lampą Duka Rot?
http://www.fotoimpex.de/shop/fotolabor/dunkelkammerlampe-rot-ap.html
€
€
Dzięki za wyjaśnienie!
€
Rolf
€
bernhardmangelsgmxde
kolor czerwony dla praktycznie wszystkich papierów o zmiennej gradacji, a właściwie także dla papierów o stałej gradacji. Kolor pomarańczowy dla większości papierów o zmiennej gradacji, z wyjątkiem (większości) papierów Foma Variant.
ThomasPauly
POMARAŃCZOWY
- Papiery do zmiany gradacji ADOX, Ilford
€
CZERWONY
- Papiery do zmiany gradacji Foma
- Materiały ortochromatyczne
€
Do uzyskania stałej gradacji nadaje się również kolor czerwony; jeszcze lepszy jest jednak zielony, ponieważ oko osiąga maksymalną czułość w zakresie zieleni, dzięki czemu oświetlenie w ciemni jest wtedy postrzegane jako najjaśniejsze.
€
Pozdrawiam
€
tepe
AchimBauer
Cześć wszystkim,
€
Około 38 lat temu mój ojciec nagle wyszedł na scenę, przyniósł swój powiększalnik, który dawno temu sam zbudował, i uruchomił go. Nie wiem, skąd wziął się papier fotograficzny, ani skąd chemikalia, ale mogły to być zapasy, które miał w domu. Oświetlenie Duka stanowiła pomalowana na czerwono żarówka i wystarczyło to.
Kiedy już złapałem bakcyla, zmodernizowałem sprzęt i przeszedłem na Ilford Multigrade (jedyny papier multigrade w tamtych czasach), bo jako uczeń nie mogłem sobie pozwolić na utrzymywanie zapasów papieru o każdej gradacji. A do Multigrade musiałem mieć Ilford SL 1, pomarańczowy i mega jasny!
Po powrocie do fotografii zamontowałem w moim laboratorium jeszcze dwa aparaty Kindermann, bo je miałem, nie wiedząc skąd, oraz całą masę różnych filtrów, ale dziś, tak jak wtedy, pracuję z SL1, a ten aparat wiele przeżył: Agfa, Ilford, Tura, Labaphot, Tetenal, Tetenal Fotografickit, Orwo, Mimosa, Lenoar, Adox Easy Print, Adox MCC i Foma.
No dobrze, obróciłem ją w stronę ściany, bo jest bardzo jasna, a po powrocie do fotografii używałem nieznanego mi wcześniej materiału, ale w starym laboratorium świeciła bezpośrednio, a było to pomieszczenie na miotły, ale nigdy nie miałem z tym problemów.
€
Pozdrawiam, Achim
Rolf-Werner
No tak, teraz jestem naprawdę trochę zaskoczony! Do tej pory – także na innych forach – słyszałem tylko: czerwony, czerwony, czerwony. Najlepiej jeszcze sprawdzić to na płycie CD i zrobić test ekspozycji. Diody LED mają być dobre, oczywiście czerwone... :)
€
Od wszystkich innych kolorów mniej więcej odradza się lub przynajmniej delikatnie ostrzega.
€
A teraz słyszę tutaj, że pomarańczowy też ma być dobry, przynajmniej do wszystkiego oprócz Fomy (mniej więcej). W każdym razie wasze obserwacje lepiej pasują do opisów niż moja „wiedza”. To znaczy, nie mam nic przeciwko czerwieni, byłem tylko zaskoczony opisami w sklepie, ale według waszych wypowiedzi to chyba ma sens.
€
Temat ten jest dla mnie ważny, ponieważ właśnie wyposażam się w nową Duka, a moje stare zielono-brązowe filtry nadają się tylko do stałej gradacji.
€
Czy możemy więc stwierdzić: czerwony do wszystkiego, pomarańczowy do prawie wszystkiego?
€
Ale skąd w ogóle ta różnica?
€
Rolf
TiMo
Używam pomarańczowego do MCP. Nie ma problemu.
Lampa AP z linku ma dość jasny czerwony kolor. Fomabrom go przytłumił. MCC i Variotone nie sprawiają żadnych problemów.
Do Fomabrom używam tego
http://www.fotoimpex.de/shop/fotolabor/kaiser-dunkelkammerlampen-filter-rot-9x12-cm.html
…
Jednak robi się tak ciemno, że prawie nie ma różnicy w porównaniu z pracą bez lampy. Jeśli ktoś ma jakieś zalecenia, byłbym bardzo wdzięczny.
Rolf-Werner
Czy to nie są trzy sztuki o różnej jasności? Tak przynajmniej wygląda to na zdjęciu.
€
Tylne światła rowerowe LED powinny być dobre, jeśli wykorzystują diody LED o możliwie jednolitej barwie światła. Można to sprawdzić za pomocą płyty CD (test spektralny).
€
Rolf
wosis123
Używam żarówki LED typu spot z trzonkiem GU10 w prostym uchwycie. Żarówkę kupiłem w sklepie Conrad; świeci naprawdę jasno i w ogóle nie powoduje zamglenia mojego papieru Rollei (MCC 311, produkcji Foma).
Olivinyl
Witam wszystkich,
Używam czerwonej żarówki LED E14 firmy Osram o mocy 0,67 W. Świeci bardzo intensywnie na czerwono, a przy oświetleniu pośrednim jest również bardzo jasna.
W przypadku papieru Foma i ADOX nie ma żadnego problemu.
Dopiero gdy naświetlony papier znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie lampy (w odległości ok. 30 cm), po około 90 sekundach zaczyna się zamazywać. Lampa jest ustawiona w odległości ok. 2,5 metra od powiększalnika i świeci pod sufit.
Pozdrawiam, Oliver
StraDi
Cześć wszystkim,
Dyskusja na temat „barwy” światła do oświetlenia ciemni jest raczej ograniczona. Producent każdego porządnego papieru podaje w karcie technicznej jego względną czułość spektralną. Po zapoznaniu się z tymi danymi dyskusja staje się zbędna. Szybko można zauważyć, że prawie WSZYSTKIE papiery dostępne obecnie na rynku (w tym papiery Foma Variant) można wywoływać przy subiektywnym oświetleniu „pomarańczowo-czerwonym” o długości fali około 580 nm. Odpowiada to dość dokładnie głównym liniom lamp sodowych (około 590 nm), takich jak te oferowane niegdyś przez firmy Osram, Durst i inne. Idealnym rozwiązaniem są również diody LED, pod warunkiem, że ma się pod ręką odpowiednie arkusze danych i można w ten sposób określić dokładną długość fali (nie wszystkie diody LED świecą w tak wąskim paśmie).
To samo dotyczy papierów Foma Variant. Często mówi się, że ze względu na wyższą czułość papierów można używać tylko światła czerwonego. Jednak w tym przypadku mylona jest względna czułość na światło z względną czułością spektralną. W związku z tym również te papiery można wywoływać przy długości fali około 580 nm.
Potwierdzają to moje własne doświadczenia. Używam wyłącznie lampy Duka 50 firmy Osram. Test zamglenia przy ustawieniu przysłony „30” na lampie Duka 50 i pośrednim oświetleniu białej ściany z odległości około 3/4 metra oraz odległości źródła światła/białej ściany od stanowiska pracy na mokro wynoszącej około 2 metrów nie wykazuje zamglenia nawet po 4 minutach. Nie trzeba dodawać, że oświetlenie ciemni nie powinno znajdować się w pobliżu powiększalnika, tak aby wpływ światła ograniczał się w skrajnym przypadku do czasu obróbki na mokro.
Natomiast Ilford SL1 i podobne oświetlenie ciemniowe Kaiser z wymiennymi płytkami z tworzywa sztucznego, przy takim samym ustawieniu, wykazały już po około 1,5 minuty lekkie zamglenie. Są to po prostu barwione płytki z tworzywa sztucznego, które nigdy nie mogą mieć tak wąskiego pasma. Jest to jednak zrozumiałe, biorąc pod uwagę płytkę typu 902 zalecaną przez firmę Ilford do modelu SL1 dla papierów multigrade. W tym przypadku absorpcja spektralna płytki kończy się już przy 560 nm. Ponadto podane widma absorpcji w „kartach danych” są bardzo niedokładne.
Dawne, proste, czerwone żarówki często działały dobrze, ponieważ z jednej strony osiągały one maksimum w czerwonym zakresie długości fal (aż do zakresu podczerwieni), jasność światła była mniejsza, a papier fotograficzny mniej czuły. Istniały również specjalne lakiery do żarówek. W tym przypadku należało bardzo dokładnie uważać, aby nie pominąć żadnego miejsca.
Jednak najbezpieczniejszym i najjaśniejszym źródłem światła o najdłuższym możliwym czasie ekspozycji są niskociśnieniowe lampy parowe NA. Były one i nadal są polecane przez wielu drukarzy dzieł sztuki. Odpowiednie lampy można kupić jako nowe u renomowanych sprzedawców w cenie rzędu kilkudziesięciu euro i przy prawidłowym użytkowaniu będą służyć przez wiele lat.
Alternatywą są również diody LED o wąskim paśmie spektralnym (karta katalogowa!).
cu ...
Dirk
Rolf-Werner
Więc to by chyba wyjaśniało sprawę :)
€
Dzięki, że tak kompetentnie rzuciłeś światło na tę sprawę. Taką lampę parową NA mieliśmy na początku lat 80. w szkolnym laboratorium, gdzie zdawałem maturę. Trochę nas to przerażało, bo świeciła niesamowicie jasno, ale nie wydawała się powodować żadnego zamglenia. Lampa świeciła na biały sufit w sąsiednim pomieszczeniu, gdzie nawadniano, a w pokoju z powiększalnikami obok wszystko było nadal wyraźnie widoczne. Głośno buczała. Zamglenie pojawiało się później przy niektórych rodzajach papieru i dlatego, że niektórzy ludzie byli nieostrożni i zbyt długo pozostawiali papier w świetle lampy. Ale poza tym: super!
€
Do małego pomieszczenia, które teraz planuję, ta ogromna lampa byłaby chyba za duża. Dlatego rozejrzę się za diodami LED, które można rozmieścić bardziej precyzyjnie. Poproszę o karty katalogowe w lokalnym sklepie elektronicznym. Ale to powinny być chyba czerwone, prawda?
€
Rolf
StraDi
Cześć Rolf,
Nie ma sprawy. :-) Powinny to być czerwone diody LED, zgadza się. Najlepiej z możliwością ściemniania, czyli regulacją jasności. Ale i w tym przypadku zaletą jest oświetlenie pośrednie.
Do zobaczenia...
Dirk
TiMo
Czy to nie są trzy sztuki o różnej jasności? Tak przynajmniej wygląda to na zdjęciu.
?
?
?
Nie, to tylko jedna płytka; ta po lewej stronie zdjęcia. Ale jeśli podłączysz ją do żarówki o mocy 15 W, w pomieszczeniu będzie prawie zupełnie ciemno.
Rolf-Werner
No cóż, to nie do końca o to chodzi. Mam dwie stare lampy Rowi z zielono-brązowymi filtrami; nigdy nie świeciły zbyt jasno, ale wystarczały. Trzeba by je zmierzyć, żeby sprawdzić, czy te filtry się tam zmieszczą. Z drugiej strony można też pójść z duchem czasu i zastosować diody LED.
€
Dlaczego pokazują 3 filtry, skoro jest tylko 1?
€
Rolf
Renate
W razie potrzeby można dokupić pozostałe filtry. Ja na przykład mam wszystkie trzy.
?
Pozdrawiam
?
Renate
wosis123
Mam lampę Duka 10, ale w przypadku mojego papieru (Foma) bez filtra czerwonego pojawia się na nim zamglenie po 3 minutach bezpośredniego naświetlania z odległości około 1,5 m przy pełnej mocy światła.
Czerwona lampa LED firmy Conrad (dioda LED nie jest nawet zabarwiona na czerwono, skierowana w stronę białego sufitu z odległości około 40 cm) w ogóle nie powoduje takiego zamglenia. Poza tym wydaje mi się, że ta dioda LED jest znacznie jaśniejsza niż Duka. No i nie trzeba czekać chyba nawet minuty, aż dioda LED osiągnie pełną moc.
Oczywiście wyłączam obie lampy, kiedy wykonuję pomiary (Trialux) i przeprowadzam naświetlanie, bo czas rozruchu w przypadku Duki jest szczególnie uciążliwy.
Rolf-Werner
Wygląda na to, że wkręciłeś żarówkę energooszczędną zamiast tradycyjnej żarówki. Żarówki energooszczędne mają silne niebiesko-fioletowe składowe widma, których raczej nie da się dobrze odfiltrować za pomocą takiej płytki filtrującej. Żarówki tradycyjne mają szczyt raczej w zakresie pomarańczowo-czerwonym i prawie nie zawierają niebieskiego światła.
€
Właśnie wpadłem na pomysł, że skoro są czerwone żarówki LED z gwintem E14, to wystarczy je po prostu wziąć i założyć tylko białą osłonę rozpraszającą. Wtedy można by dalej używać starych opraw w nowoczesny sposób :-)
€
Rolf
wosis123
Wiesz już, że lampy sodowe firmy Dukas mają specjalne trzonki?
StraDi
Mam aparat Duka 10, ale przy moim papierze (Foma) bez filtra czerwonego pojawia się zamglenie przy 3 minutach bezpośredniego naświetlania papieru z odległości około 1,5 m przy pełnej mocy światła.
?
Nie jest to zaskakujące. Wyraźnie zaznaczono, że do obróbki czarno-białych papierów o zmiennym kontraście należy założyć filtr czerwony. Jest to ważne w przypadku aparatu Duka 10, ponieważ lampa niskociśnieniowa NA nie posiada własnego filtra wąskopasmowego. W aparacie Duka 50 zastosowano inne lampy NA, w których filtr jest umieszczony bezpośrednio na bańce lampy. Chociaż światło należy uznać za monochromatyczne (przy 589 nm i 589,6 nm), to jednak w zależności od konstrukcji i wieku lampy parowej NA może występować dodatkowe (bardzo słabe, ale „widoczne” dla wrażliwych papierów) maksimum przy około 500 nm. W przypadku modelu Duka 50 jest to wykluczone, natomiast w przypadku modelu Duka 10 konieczne jest zastosowanie czerwonego filtra. Jak już wyjaśniłem w poprzednim poście, nawet w przypadku papierów Foma nic tu nie zasłania.
?
Niezależnie od tego powinno pomóc również oświetlenie pośrednie i/lub nieznaczne przymknięcie przysłony.?
?
Moja Duka 50 jest w użyciu już od lat z pierwszą żarówką. Przy całkowicie otwartej przysłonie oświetla pomieszczenie o powierzchni około 12 m² na tyle dobrze, że w każdym jego zakątku można bardzo dobrze pracować wizualnie, a nawet czytać.
?
Biorąc pod uwagę coraz tańsze diody LED, lampy te są wprawdzie nadal idealne, ale można je z łatwością zastąpić. Niemniej jednak warto i należy zapoznać się z danymi technicznymi diod LED. Nie wszystkie diody LED emitują światło o tak wąskim paśmie. Dla bezpieczeństwa należy tu zastosować dodatkowy filtr czerwony. Największą zaletą diod LED jest prawdopodobnie niskie zużycie energii oraz fakt, że nie wytwarzają one ciepła odpadowego.
?
Dopóki moje Duka 50 nadal działają, nie widzę jednak potrzeby ich wymiany.
?
cu ...
Dirk
Rolf-Werner
Wiesz przecież, że lampy sodowe firmy Dukas mają specjalne trzonki?
Ach – no tak, nie skojarzyłem... ;)